Veel voorkomende druivensoorten in Oostenrijk
Druiven voor witte wijn
Grüner Veltliner (Grüner Muskateller, Weissgipfler). Meest bekende oer - Oostenrijkse druif. Het kon tot heden niet bewezen worden, dat deze druif genetisch verwant is met de Veltliner familie, eerder met de Traminer en Rotgipflerdruif. In de boeken wordt de Grüner Veltliner al vanaf het 18de eeuw beschreven.
Smaak: Uitgesproken, fruitig- pittig bouquet, licht peperige smaak, fris en levendig.
Welschriesling, niet te verwarren met de Riesling. De druif is afkomstig uit Noord – Italië, dat vroeger bij de K. e K. Monarchie hoorde. In deze landen is de Welschriesling tot heden ver verspreid ( Balkanlanden, Oostenrijk, Italië)
Smaak: Een zachte aromatische geur met een fijne appelgeur, licht en slanke structuur, rassig zuur.
Müller Thurgau (Rivaner), bekend als kruising van Riesling X Silvaner is hij een van de succesvolle nieuwe druivensoorten ( iets ouder dan 100 jaar), wel te weten, dat er geen Silvaner in deze druif zit!
Smaak: Decent licht muskaatachtig bouquet, mild met zacht bloemige fruitigheid.
Weissburgunder (Pinot Blanc), oorsprong in Frankrijk, waar hij uit een mutatie uit de Ruländer ( wederom een mutatie van de Blauer Burgunder) onstond.
Smaak: Compact, nootachtig aroma, krachtig, uitgebalanceerd en harmonisch.
Riesling (Rheinriesling), afkomstig uit het Rheindal in Duitsland. De basisdruif is een wildstam die door inkruising van Heunische en Traminer druiven haar bijzonder charakter te danken heeft, en als “de edelste van alle witte wijnstokken” beschreven wordt. Reeds sinds 1435 is de aanbouw van deze druivensoort beschreven.
Smaak: Elegant en complex, met een geur van steenvruchten, rassig en delicaat met een klassieke fruitigheid.
Neuburger (Grüner Burgunder): Een Oostenrijkse soort, die naar alle waarschijnlijkheid voort komt uit Silvaner gekruist met Roter Veltliner.
Smaak: Uitgebalanceerd, decent notenaroma, zacht en met een vol cachet.
Chardonnay (Morillon, Feinburgunder), afkomstig uit Frankrijk. In Oostenrijk werden 2 typen onderscheiden, de vanouds heer bekende Chardonnay druif en de Morillion druif, die enkel in de Steiermark zo heet, en afkomstig is van een plaatsje in Frankrijk (Morion). Hoort met Savignon Blanc en Riesling tot de edelste witte wijnen die er zijn.
Rassig, met een cachet van groene appels, geeft een frisse wat stalige wijn met een fijn zuur, kan hoort bij de weinige wijnen, die licht zout kunnen aandoen.
Sauvignon Blanc (Muskat- Sylvaner): Afkomstig uit Frankrijk. Deze soort komt voort uit een kruising van Traminer X Chenin blanc.
Vlierbloesemgeur, grasachtig aroma met een zeer typisch karakter.
Muskat Ottonel ( Feinschmeckerter): Afkomstig uit Frankrijk, uit Gutedel X Muskat Saumur gekruist. Wordt in Frankrijk en Oostenrijk nog veelvoudig vinificeerd.
Smaak: Elegante muskaattoon, mild
Traminer ( Gewürztraminer): Een van de oudste druivensoorten ter wereld en doormede de verre verspreiding een immense variatie in smaak en uiterlijk. Zeer waarschijnlijk uit het gebied van Noord – Italië en is een afkomstig van de Vitis silvestris wilddruif.
Smaak:
In overeenstemming met de veelvoud van het Oostenrijkse wijnlandschap zijn o.a. ook nog volgende witte wijnsoorten van belang.
Bouvier ( Ranina): Burgunderkruising, met muskaatgeur en aroma. Veelal gebruikt voor Beerenauslesen, Ausbruch, Spätlesen en Trockenbeerenauslesen.
Frühroter Veltliner (Malvasier): meest waarschijnlijk afkomstig van Roter Veltliner X Silvaner uit het gebied ten zuiden van Wenen.
Roter Veltliner: Oertypische Oostenrijkse druif, diens voorlopers uit het Valtelina Dal uit Lombardije komen.
Grauburgunder (Ruländer, Pinot Gris): Afkomstig uit Frankrijk en ontstaan door een mutatie van de Blauer Burgunder en net als vele wijnstokken door monniken naar Oostenrijk gebracht. De grijze vaas over de druiven heeft deze druif aan haar naam geholpen.
Zierfandler (Rotreifler, Spätrot, Rubiner): Is een telg van de Roter Veltiner en als echte Oostenrijker te beschouwen. Qua smaak wijst de Zierfandler Traminer invloed op, maar dit is genetisch niet na te wijzen.
Rotgipfler (Reifler): Traminer X Spätrot Veltliner, daardoor zeer waarschijnlijk van Oostenrijkse komaf. Deze wijn is in Oostenrijk merkbeschermd en wordt onder de naam, “Gumpodskirchner Koenigswein” vermarktet.
Gelber Muskateller ( Muskateller):
Scheurebe ( Sämling 88): Net als de Mueller Thurgau een nieuwe soort, die omstreeks 1900 getogen werd. Eveneens succesvol kruising, die als rijpe wijn rieslingachtig aandoet.
Druiven voor rode wijn
Zweigelt (Rotburger), een echte Oostenrijker. Een kruising van
St. Laurent X Blaufränkisch, uitgewerkt door Dr. Zweigelt.
Smaak: Vol en krachtig met een pregnant kersaroma, wrang bij massaproductie.
Blaufränkisch (Limberger, Lemberger), eveneens een echte Oostenrijker, met Frankische en Heunische erfgoed.
Smaak: Vol, krachtig, met goed zuur en goede tanninestructuur, erg fruitig, fluweelachtig.
Blauer Portugieser, kwam omstreeks 1772 vanuit Portugal naar Oostenrijk en werd snel geliefd door zijn zachte smaak. In Portugal bestaat de druif tot heden onder de naam Portugees Azul.
Smaak: Fruitig en mild, zuurarm, laag alcoholgehalte.
St. Laurent, afkomst is niet duidelijk. Frankrijk wordt aangewezen, maar de stipte locatie blijft onbekend. Meest waarschijnlijk een Burgunder - kruising
Smaak: Fluweelachtig droog,fijne volle smaak met aangenaam zachte tannine.
Blauer Burgunder (Pinot Noir), afkomstig uit Bourgogne, Frankrijk. Werd vroeger voor roséwijn vinificatie en als onderdeel van de Franse champagne gebruikt. Pas sinds de 19de eeuw als roodwijnsoort geliefd.
Smaak: Rond fluweelachtig, en harmonisch, rijk aan extract.
Andere Soorten van belang:
Blauer Wildbacher (Schilcher): genetisch verwant met de Blaufränkische. 1580 dook deze wijn voor het eerst gedocumenteerde op in de Steiermark. Schilcher of Schiller is een oudduitse naam voor een wijn met een rode schittering.
Blauburger: Kruising tussen Blauem Portugieser X Blaufränkischer
Cabernet Sauvigon: Genetisch een kruising tussen Cabernet Franc X Savignon Blanc, afkomstig uit Frankrijk en sinds 1635 gedocumenteerd.
Merlot ( - noir): Afkomstig uit Frankrijk en verwant aan de Cabernet – Franc wordt deze wijn in de roodwijnstreek Burgenland aangebouwd.